Zemin Etüdü Nedir?
Zemin etüdü, yapının oturacağı zeminin taşıma gücünü, deprem davranışını ve sıkışma özelliklerini belirlemek amacıyla yapılan arazi araştırması ve laboratuvar analizidir. Sondaj sütunları açılır, örselenmiş ve örselenmemiş örnekler alınır, laboratuvarda zemin özellikleri belirlenir.
Zemin Etüdünde Neler Belirleniyor?
- Zemin sınıfı (ZA–ZE): TBDY 2018'in deprem yükü hesaplamalarında kullanılan temel parametre
- Taşıma gücü: Temelin birim alanda taşıyabileceği maksimum yük
- Oturma: Yük altında zeminin ne kadar sıkışacağı
- Sıvılaşma potansiyeli: Deprem sırasında gevşek kumlu zeminlerin sıvılaşıp sıvılaşmayacağı
- Yeraltı suyu derinliği: Temel ve bodrum tasarımını etkiliyor
- Zemin profili: Farklı derinliklerdeki tabaka yapısı
TBDY 2018 ile İlişkisi
Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 2018, statik hesapların zemin sınıfına göre belirlenen deprem yer hareketi parametreleri üzerinden yapılmasını zorunlu kılıyor. Zemin sınıfı yanlış belirlenen bir projede:
- Deprem yükü eksik ya da fazla hesaplanmış olabilir
- Temel sistemi yanlış boyutlandırılmış olabilir
- Yapı hem güvensiz hem mevzuata aykırı olabilir
Zemin sınıfı önemli mi? Çok. ZA (sert kaya) ile ZE (yumuşak zemin) arasındaki fark deprem kuvvetlerini 2-3 kat değiştirebiliyor. Aynı yapı için farklı zemin sınıflarında tamamen farklı taşıyıcı sistem kararları gerekebiliyor.
Hangi Durumlarda Zemin Etüdü Daha Kritik?
- Dolgu zemin, eski göl tabanı veya akarsu yatağı yakınındaki parseller
- 1. ve 2. deprem bölgelerindeki yapılar
- 4 kattan yüksek yapılar
- Bodrum katı olan yapılar
- Hafif çelik yapılar (ankraj tasarımı için)
- Eğimli araziler (şev stabilitesi için)
Zemin Etüdü Kimler Tarafından Yapılır?
Ruhsat için sunulan zemin etüdü yetkili laboratuvar veya jeoloji-jeoteknik müdendislik firmalarınca yapılmalı. Sondaj ekibi sahaya gidiyor; bu nedenle konum ne olursa olsun saha ziyareti gerekiyor.
Projeniz için ücretsiz ön değerlendirme
Sarıyıldız Proje ile görüşün
Teknik sorularınızı yanıtlıyor, projenize özgü süreç değerlendirmesini ücretsiz yapıyoruz.